RT Audacity - шаблон joomla Оригами
Image is not available
Slider
Image is not available
Slider
111   312 23

مطالب علمی-پژوهشی

علمی-پژوهشی

  • 1
  • 2
  • 3

تفسیر آزمایش های تیروئید

 

* نام آزمایش:Triiodothyronine

* نام‌های دیگر آزمایش یا نام‌های اختصاری:T3 Total T3,

* آزمایش‌های مرتبط:T3-Uptake, T4, TSH

* چرا و چه موقع درخواست می‌شود؟

وقتی فردی نتیجه آزمایش T4 یا TSH غیرطبیعی دارد یا نشانه‌ای از پرکاری تیروئید بروز می‌دهد این آزمایش درخواست می‌شود.

* نمونۀ مورد نیاز:

نمونه خون وریدی

* آمادگی قبل از انجام آزمایش:

آمادگی خاصی احتیاج ندارد ولی بعضی از داروها می‌توانند با این آزمایش تداخل ایجاد کنند که بهتر است قبل از انجام آزمایش، پزشک را در جریان داروهایی که مصرف می‌کنید قرار دهید.

* دانستنی‌های بیشتر:

T3یکی از دو هورمون اصلی است که بوسیلۀ غدۀ تیروئید ‌ترشح می‌شود. هورمون دیگر T4 است. تیروئید غده‌ای پروانه‌ای شکل است که جلو و پایین حنجره قرار گرفته است و میزان مصرف انرژی بدن را کنترل می‌کند. زمانی که سطح T3 در خون کاهش می‌یابد غدۀ هیپوتالاموس هورمونی آزاد می‌کند که روی هیپوفیز تأثیر می‌گذارد و باعث می‌شود هورمون TSH از هیپوفیز آزاد گردد که این هورمون به نوبۀ خود روی غدۀ تیروئید اثر می‌کند و باعث می‌شود میزان بیشتری از هورمون T3 از تیروئید آزاد گردد. بیشتر میزان هورمون‌های‌ ترشحی از تیروئید، از نوع T4  هستند که غیرفعال می‌باشند و بعد از ورود به بافت‌ها به T3 تبدیل می‌شوند که فرم فعال است. زمانی که تیروئید مقادیر زیادی از هورمون‌های T3 و T4  را ‌ترشح می‌کند فرد دچار عارضه‌ای بنام پرکاری تیروئید (‌هایپرتیروئیدی) می‌شود که از نشانه‌های آن می‌توان به ظهور حالت‌های عصبی، بی‌خوابی، لرزش دست، کاهش غیرطبیعی وزن و پف کردن چشم‌ها اشاره کرد. در صورتی‌که تیروئید نتواند مقادیر کافی هورمون‌ها را تولید کند فرد دچار کم‌کاری تیروئید (هایپوتیروئیدی) می‌گردد و متابولیسم بدن او مختل می‌شود که عوارضی نظیر اضافه وزن، خشکی پوست، سرگیجه و یبوست را به همراه دارد.

 7 /99 درصد از T3 موجود در خون به صورت پیوند شده با پروتئین‌های دیگر است و فقط 3/0 درصد از T3 به صورت آزاد (Free T3) می‌باشد. که برای هر دو نوع پیوند شده و آزاد آزمایش‌های اختصاصی وجود دارد.

آزمایش T3 زمانی درخواست می‌شود که نتیجۀ آزمایش TSH و T4  غیرطبیعی گزارش شده باشد. یکی از دلایل اصلی پرکاری تیروئید می‌تواند نقص سیستم ایمنی باشد.

فرم غیر فعالی از T3 وجود دارد که T3 Reverse نامیده می‌شود. زمانی که T4 به T3 تبدیل می‌شود درصدی از این تبدیل به صورت T3 Reverse خواهد بود. میزان این نوع از T3 در حالت استرس و بیماری شدید بالا می‌رود برای همین توصیه می‌شود زمانی که فرد به سختی بیمار است از آزمایش تیروئید خودداری شود. برای سنجش T3 Reverse نیز آزمایش‌هایی وجود دارد ولی معمولاً این آزمایش به طور گسترده درخواست نمی‌شود.

* مقادیر طبیعی:

t3

* نام آزمایش:Thyroxine

* نام‌های دیگر آزمایش یا نام‌های اختصاری:T4 T4, Total

* آزمایش‌های مرتبط:T3-Uptake, TSH, T3

* چرا و چه موقع درخواست می‌شود؟

جهت بررسی عملکرد غدۀ تیروئید، برای تشخیص کم‌کاری و پرکاری تیروئید، برای غربالگری کم‌کاری تیروئید در نوزادان، زمانی که نتیجۀ آزمایش TSH غیرطبیعی باشد.

* نمونۀ مورد نیاز:

خون وریدی یا نمونۀ خونی که از پاشنۀ پای نوزاد گرفته می‌شود.

* آمادگی قبل از انجام آزمایش:

 آمادگی خاصی نیاز ندارد، ولی بعضی از داروها می‌توانند با این آزمایش تداخل ایجاد کنند که بهتر است قبل از انجام آزمایش، پزشک را در جریان داروهایی که مصرف می‌کنید قرار دهید.

* دانستنی‌های بیشتر:

 T4یکی از دو هورمون اصلی است که به وسیلۀ غدۀ تیروئید ‌ترشح می‌شود هورمون دیگر T3 است. تیروئید غده‌ای پروانه‌ای شکل است که جلو و پایین حنجره قرار گرفته. این غده نقش حیاتی در کنترل متابولیسم و میزان مصرف انرژی دارد. زمانی که سطح T4 در خون کاهش می‌یابد، غده هیپوتالاموس هورمونی آزاد می‌کند که روی هیپوفیز تأثیر می‌گذارد و باعث می‌شود هورمون TSH از هیپوفیز آزاد گردد که این هورمون به نوبه خود روی تیروئید اثر می‌کند و باعث می‌شود غدۀ تیروئید میزان بیشتری از هورمون T4 را ‌ترشح کند. T4 ،90 درصد هورمون‌های تیروئید را تشکیل می‌دهد. T4 با پروتئین‌های دیگر هم پیوند می‌شود. ولی کمتر از 1/0 درصد از T4 به صورت آزاد وجود دارد که Free T4 نامیده می‌شود. در بافت‌ها (مانند کبد) T4 تبدیل به T3 می‌شود. مانند T4 ، T3 هم به صورت آزاد وجود دارد (Free T3) که چهار تا پنج بار از Free T4 فعال‌تر است. اگر غدۀ تیروئید به علت نقص عملکرد یا کمبود TSH نتواند مقادیر کافی T4 تولید کند، فرد دچار کم‌کاری تیروئید (هایپوتیروئیدی) می‌شود که علائمی‌از جمله چاقی، خشکی پوست، عادت ماهیانه نامنظم، خستگی و عدم تحمل سرما را به دنبال خواهد داشت. در صورتی‌که تیروئید، T4 مازاد بر نیاز تولید کند فرد دچار پرکاری تیروئید (هایپرتیروئیدی) می‌گردد که با علائمی ‌از جمله کمبود وزن اختلالات خواب، اضطراب و تپش قلب همراه خواهد بود.

طی سالهای اخیر آزمایش Free T4 نیز علاوه بر TSH درخواست می‌گردد که حتی در بعضی مواقع جای T4 را در آزمایش‌های درخواستی می‌گیرد. علت اصلی نقص عملکرد غدۀ تیروئید به سیستم ایمنی مرتبط می‌شود. در صورتی‌که پزشک مشکلات تیروئید را به سیستم ایمنی مربوط بداند ممکن است آزمایش‌های بیشتری نظیر آنتی‌بادی‌های تیروئید را درخواست کند. جدول زیر رابطۀ آزمایش‌های مربوط به تیروئید و پرکاری یا کم‌کاری را بررسی می‌کند. شاخص FTI، که با در نظر گرفتن T4 و Uptak T3- محاسبه می‌شود نیز می‌تواند میزان Free T4 را تا حدودی مشخص کند ولی امروزه روش‌های مختلفی در دسترس هستند که می‌توانند میزان Free T4 و Free T3 را با دقت خوبی تعیین نمایند.

 مقادیر طبیعی:

t4

نام آزمایش:Thyroid Stimulating Hormone

* نام‌های دیگر آزمایش یا نام‌های اختصاری:Thyrotropin, TSH

 * آزمایش‌های مرتبط:T3-Uptake, T4, T3

* چرا و چه موقع درخواست می‌شود؟

جهت غربالگری و کمک به تشخیص بیماری‌های تیروئید، جهت ارزیابی درمان کم‌کاری و پرکاری تیروئید و جهت غربالگری نوزادان به طور گسترده استفاده می‌شود.

* نمونۀ مورد نیاز:

خون وریدی یا نمونۀ خونی که از پاشنۀ پای نوزاد گرفته می‌شود.

* آمادگی قبل از انجام آزمایش:

آمادگی خاصی احتیاج ندارد. ولی بعضی از داروها می‌توانند با این آزمایش تداخل ایجاد کنند که بهتر است قبل از انجام آزمایش، پزشک را در جریان داروهایی که مصرف می‌کنید قرار دهید.

* دانستنی‌های بیشتر:

TSH به وسیلۀ هیپوفیز ساخته می‌شود که غده‌ای کوچک است و زیر مغز واقع شده. هیپوفیز در تنظیم ‌ترشح هورمون‌های T4 و T3 نقش دارد. تنظیم سطح هورمون‌های تیروئیدی توسط سیستمی چرخه‌ای صورت می‌گیرد. زمانی که غلظت هورمون‌های تیروئید در خون پایین بیاید هیپوتالاموس هورمونی بنام TRH آزاد می‌کند که روی هیپوفیز تأثیر می‌گذارد و باعث آزاد شدن TSH می‌گردد که TSH به نوبۀ خود روی تیروئید تأثیر گذاشته و باعث آزاد شدن T3 و T4 می‌گردد. وقتی هر سه اندام (هیپوتالاموس، هیپوفیز و تیروئید) به درستی عمل کنند، سطح هورمون‌های تیروئیدی در خون ثابت می‌ماند. زمانی که سطح TSH بالا می‌رود روی غده تیروئید تأثیر می‌گذارد و باعث می‌شود غدۀ تیروئید هورمون‌های بیشتری بسازد که این هورمون‌ها روی هیپوتالاموس، تأثیر می‌گذارند و باعث کاهش سطح TRH می‌شوند که در نتیجه باعث می‌شود سطح TSH پایین بیاید. پرکاری تیروئید (ترشح بیش از حد هورمون‌های تیروئیدی) با علائمی‌از قبیل تپش قلب، اضطراب، ضعف، از دست دادن وزن، ناراحتی‌های عصبی و مشکلات خواب مشخص می‌شود. کم‌کاری تیروئید (‌ترشح کمتر از حد طبیعی هورمون‌های تیروئیدی) با علائمی از قبیل اضافه وزن، خشکی پوست، ریزش مو، نامنظمی عادت ماهیانه، عدم تحمل سرما و سرگیجه مشخص می‌گردد.

جهت مشخص شدن کم‌کاری یا پرکاری تیروئید معمولاً در ابتدا آزمایش TSH و T4 (بیشترین هورمون مترشحه از غدۀ تیروئید) با هم درخواست می‌شوند. آزمایش TSH جهت بررسی مشکلات ناباروری نیز درخواست می‌گردد.

جدول زیر رابطۀ آزمایش‌های مربوط به تیروئید و پرکاری یا کم‌کاری را بررسی می‌کند.

  

tsh

 نکته: استرس زیاد و بیماری شدید می‌تواند روی آزمایش شما تأثیرگذار باشد.

 table1